Azalekoa | 2018ko Irailaren 20a

Euskaldun bat Comédie Française egituran!

M.O.

Euskaldun%20bat%20ComAdie%20FranAaise%20egituran!

Euskal antzerkilari gutti ibili dira Comédie Françaisen, Michel-Adrien Etcheverry (1919) eta Robert Etcheverry (1937).

Euskal antzerkilari gutti ibili dira Comédie Françaisen, Michel-Adrien Etcheverry (1919) eta Robert Etcheverry (1937). Comédie Française instituzio ospetsuan sartu da irail huntan Peio Berterretche (1990 – Makea). Ikasketak egin zituelarik ez zuen pentsatzen holako egitura batean sartuko zenik, baina bere baitan bazuen antzerkiaren tira. Antzerkiko lehen urratsak egin zituen ttipitan herriko Jostakin taldean eta hori ez duela ahantziko dudarik ez du. Baliatu zen eskolako ikastaldia egiteko Heletako Itsasoa kultur gunean kudeatzaile lanetan. Chimères antzerki taldean ere ibili zen tailer batzuetan bai eta Trabul-en. Xantza izan zuen Pierre Debauche, taula-zuzendari, antzerkilari maisu famatu handiaren ezagutzeko. 2009an, haren eskolan sartu zen. Bere nahia izanez berriz Euskal Herrirat itzultzea, 2 urtez egon zen Chimères-ekoekin Les Translatines antolaketa lanetan, harremanetan sartu zen Fuchs anaiekin.

Lehen urratsak profesional arloan

Lilles hirian den antzerki nazional eskolan sartzeko konkurtsoa pasatu zuen eta 3 urtez han ibili da. Hau bururatzen zela eta Comédie Française konkurtsua pasatu behar zuela erabaki zuen. Esplikatu duen bezala ez da afera xinplea: “Hasieran 900 hautagai ginen, horietarik 50 sailkatuak ginen eta bigarren itzulitik landa 14 dira atxikiak”. Azterketa hori ez dela errexena esplikatzen zuen, “3 proba baditugu, ariketa bakoitza 3 minutakoa, lehena klasikoa: Shakespeare, Molière..., bigarrena garaikidea 1950etik hunarat, hirugarrena ibilaldi libroa deitzen dute, bakoitzak nahi duena egiten du artistiko arloan, izaiten ahal da ere kantua, margoa...”. Erraiten zuen bezala biziki fite joan da afera, “memento hortan senditu behar duzu” eta Peiok kausitu du!

Ofizioak eskatzen duena

Usu entzuten dugu artisten bizia lasaia dela, Peiok esplikatzen du antzerkian behar dela zorroztasun eta diziplina handia. “Antzerki Eskola Nazionalean bai eta Comédie Française bezalako egituretan ezin da besta egin edo ezazola izan. Behar duzu disponibilitate handia ukan, fleitean izan... ez dakizu xuxen emanaldien ordutegia”. “Besteekilan lan egiten ere ikasten da, goizetik arrats pertsona berdinekin zira, antzerkia da harreman zuzenena den gauza”. “Testua da materiala, maiasturu batek zura duen bezala”.

Comédie Française nola ibiltzen

Urte batendako da sartu Peio, horrela baita instituzio hunen funkzionamendua. Frantzian diren 11 Antzerki Eskola Nazionaletatik da deia zabaladua, hautagaitza pausatu eta azterketak bi momentutan egiten dira. Peio bezalako antzerkilariak dira Académicien, urte bateko kontratua dute. Peiok azaldu duen bezala “jatetxe handi batean sukaldari sartzen zirelarik lehenik mutil xume zira, gu hala gira”. Beste etapa da Pensionnaire deitua izatea, bizpahiru urte egin behar dute baldintza hauetan. Maila gorena den Sociétaire izaiteko ezin den zuzenean sartu, behar da lehenik pensionnaire izan, Admnistrazio Komiteak du proposamena egiten biltzar nagusi batean Societaire delakoari, adosmena ukan eta kultur ministeritzak du akordioa izenpetzen. Peio bezala diren academicien-ak urte batez ariko dira, opor egun gutti dituzte, 4 egun urtean. Berriz Euskal Herrirat etortzeko tira ukanen duenez galdea egin zaiolarik, irriño batekin erantzun du: “Badakit urte anitzentzat kanpoan geldituko naizela, orain urte hori egin behar dut, ene helburua ez da Comédie Françaisen bizi guzirako gelditzea. Proiektu bat martxan dudalarik beste bati pentsatzen hasten naiz”. Segur dena Peio Berterretcheren izena orain entzunen dugula ondoko urtetan!

Email Buffer Facebook Google Twitter Pinterest LinkedIn Digg StumbleUpon Tumblr

Gure Hitza | 2018/09/20

Bidez bide dabilena

Menane Oxandabaratz

Hola erraiten ahal bada gure biziaren ibilbideaz, urrats desberdinak egin behar ditugu, adin bakoitzak ekartzen ditu xendra batzuk hartu behar direla nahi ala ez, agian ez sobera harritsuak. Berrikitan eskola sartzeak izan direla eta beren biziko lehen urratsak egin dituzte haur anitzek. Aitamen edo aitatxi-amatxien goxotasunetik bat batean beste haur andana batekin egon behar egun guzian, araudi batzuk errespetatu behar direla, erakaslearen manuak obeditu behar. Lehen bide hortarik abiatuz dugu jakitate garrantzitsu bat lortzen, irakurtzeko eta kondatzeko gaitasuna, bizi guzian erabiliko duguna. Nerabetasunean emeki-emeki sartzen gira biziaren beste ikasgai eta esperientzia batzuk gureganatzen ditugula, burasoetatik urrundu beharrean errebelatzeko lehen pausuak, lagunek inportantzia gehiago dutela familia baino. Lehen amodiozko ixtorioak, bihotza pil-pilean dugula, lehen kilikadurak... emozio berriak deskubritzen direla. Hots heldutasunaren lehen urratsak! Ikasketak egin ondoan lan...

Irakurri segida

Han eta Hemen | 2018/09/20

Giristino eskolen sartzea

Eskola giristinoetako zuzendariak bilkuran, Jean-Marc Aphaule buruzagiarekin.
Eskola%20giristinoetako%20zuzendariak%20bilkuran_%20Jean-Marc%20Aphaule%20buruzagiarekin.

Giristino eskolek sartzea egin dute, ikasle kopurua emendatzen ari da, Iparraldean 17.193 ikasle dira orotara (ama-eskolatik lizeoa arte). Euskararen erakaskuntza azkartzen ari da, orotara 3.485 ikasle dira, lehen mailatik lizeoa arte, 45 gehiago aitzineko urtetik.

2018ko ikasturteko berezitasuna, murgiltze sisteman sartuko dira hiru eskola, Hazparneko Santa Terexa, Baigorriko Donostei eta Donibane Garaziko Santa Maria. Horrez gain, Hazparneko Ursuia kolegioan euskara eta frantses kurtsoak oren kopuru berdinean izanen dira. Aurten indar bat emanen dute eskolako pausaldiak euskaraz iragan daitezen, parada emanez haurrek jokoan euskaraz artzeko eta ez dadin bakarrik erakaskuntzarako hizkuntza bat izan.

Lizeoetan gogoeta bat hasten dute euskararen ingurumenari buruz, esperimentazio bezala kanpoko parte hartzaile batekin deitzen dena “laboratoire des initiatives”. Elebidun ikasleen lekua eskola batean, beste klasekin zer lotura, elebidun proiektu baten garrantzia.....

Irakurri segida

Han eta Hemen | 2018/09/20

Nanteko Behiaren Bestan, euskal zerriak lehentasuna

Carlo Petrini (Sloww Foodeko presidentea) mintzatzen ari, gibelean Iparraldeko ordezkariak: Michel Oçafrain (Euskal Zerria elkarteko burua), Michel Etchebest (Euskal Elkargoko laborantza arloko ordezkaria) Andde Sainte-Marie (Akitania Berriko kontseilaria)...
Carlo%20Petrini%20(Sloww%20Foodeko%20presidentea)%20mintzatzen%20ari_%20gibelean%20Iparraldeko%20ordezkariak:%20Michel%20OAafrain%20(Euskal%20Zerria%20elkarteko%20burua)_%20Michel%20Etchebest%20(Euskal%20Elkargoko%20laborantza%20arloko%20ordezkaria)%20Andde%20Sainte-Marie%20(Akitania%20Berriko%20kontseilaria)...
1997an antolatua izan zen lehen aldikoz besta hori Plessé herrian, kabala arrazen salbatzea zuela helburu, lekuko ekoizpenak lehen lerroan ezarriz. Aurtengo lema zuten: “Lekuko arrazekin instalatuz, zirkuitu laburrak garatzeko aukera”. Argitan ezarri nahi izan dituzte laborantzaren profesionalismoa eta ekonomia arloa, hazkuntza sistema baten iraunkortasuna, instalazioa eta transmisioa, ekoizpenen kalitatea eta gostua aipatuz. Besta hortan beti behiak dira lehen lerroan ezarriak izan, aurten lehen aldikoz Kintoa zerria da ohoretan izan. 200 bat pertsonek egina zuten bidaia, Euskal Herriko giroan izaiteko, euskal zerriaz gain etorriak ziren ere ardi buru beltzak eta gorriak, sasi-ardiak, ahuntzak, pottokak... Zareak janariz beteak ere etorriak ziren, baitzen zer dasta: AOC sormarkako gasna, Ezpeletako biperra, Irulegiko arnoa, gerezi erreximenta... hots hango jendea xoraturik uzteko gisan. Dantzariek eta kantariek ere bidaia egina zuten, euskal kulturak ere lekua baitu holako gertak...

Irakurri segida

Han eta Hemen | 2018/09/20

Batera plataforma berriz abiatzen!

Argazkia: Txomin Poveda, Sébastien Castet, Jakes Bortayrou, Mixel Berhocoirigoin: Baterako kideak.
Argazkia:%20Txomin%20Poveda_%20SAbastien%20Castet_%20Jakes%20Bortayrou_%20Mixel%20Berhocoirigoin:%20Baterako%20kideak.

Jendarte zibilaz osatua den plataforma ezagutua da bereziki Ipar Euskal Herrian instituzio arloan urtez urte lurralde ezagutza bati buruz eraman dituen kanpaina desberdinak direla eta, egoera politikoaren araberako aldarrikapenak ekarriz, 2002an Euskal Departamendua zelarik, emeki-emeki Lurralde Kolektibitate baten galdea egiten zuela. Geroztik gobernamendu aldaketak mahai gainean ekarri zuen instituzioen erreforma aldaketa, hemen ere 10 herri elkargoetatik pasatu zen Euskal Elkargo batetara, 158 herri bilduz. Batera plataformak orain abiatzen du gogoeta fase berri bat, 3 etapetan. Helburua ez da Euskal Elkargoan bozkatzen diren ahalmeneri buruz iritzi baten emaitea, Baterako kideentzat ez da plataformaren ardura baina bai alderdi politikoena. Aldiz inportanta kausitzen du urte bat eta erdiren buruan jakitea zer dion jendarteak instituzio berri horren gobernantzari buruz. Entzuten direla kritika eta ohar anitz: kostalde eta barnekaldearen artean desorekak badirela, zerga-itunari bu...

Irakurri segida

Han eta Hemen | 2018/09/20

Euskaltzaindiaren mendeburukari, Baionako kolokio aberatsa

Xarles Videgain, Andres Urrutia, Jean-René Etxegarai eta Beñat Arrabit, Euskaltzaindia eta Euskal Elkargoaren arteko hitzarmena izenpeturik
Xarles%20Videgain_%20Andres%20Urrutia_%20Jean-RenA%20Etxegarai%20eta%20BeAat%20Arrabit_%20%20Euskaltzaindia%20eta%20Euskal%20Elkargoaren%20arteko%20hitzarmena%20izenpeturik

Euskaltzaindiak urte oso batez ospatuko du bere mendeburua. Lehen ekitaldia Baionan finkatua zuen, irailaren 13an. Herriko Etxeko gela nagusia euskaltzalez tanpez bete da, egun osoan iragan den “Euskara batua eta Ipar Euskal Herria 1964-2018” kolokioa jarraitzeko. Hitzaldiak lerrokatu dira, batzuk bertzeak bezain interesgarriak. Andres Urrutia euskaltzainburuak egin dauku lehen agurra, azpimarratuz euskara batuaren baitezpadakotasuna, “ez euskara inposatu bat baina euskaldun guziak harremanetan jartzen dituen euskara”, euskalkiak aldiz beiratuz, horiek baitute euskara batua hazten. Eta hain zuzen Baionan ziren abiatu 1963/64 urteetan euskara batuari buruzko lehen solasak, gero 1968an Arantzazun zirela euskara batuaren oinarriak finkatuko. Xarles Videgain euskaltzainburu- ordeak garai hortako testuingurua dauku ondotik laburki kondatu. Beñat Arrabit Euskararen Erakunde Publikoko lehendakariak bere aldetik oroitarazi dauku gidatzen duen erakundeak sortu denetik deraman lana ...

Irakurri segida

3466. zbk

Musikak airosten ditu gogo-bihotzak

Platon

Gure Hitza | 2018/09/20

Bidez bide dabilena

Menane Oxandabaratz

Hola erraiten ahal bada gure biziaren ibilbideaz, urrats desberdinak egin behar ditugu, adin bakoitzak ekartzen ditu xendra batzuk hartu behar direla nahi ala ez, agian ez sobera harritsuak. Berrikitan eskola sartzeak izan direla eta beren biziko lehen urratsak egin dituzte haur anitzek. Aitamen edo aitatxi-amatxien goxotasunetik bat batean beste haur andana batekin egon behar egun guzian, araudi batzuk errespetatu behar direla, erakaslearen manuak obeditu behar. Lehen bide hortarik abiatuz dugu jakitate garrantzitsu bat lortzen, irakurtzeko eta kondatzeko gaitasuna, bizi guzian erabiliko duguna. Nerabetasunean emeki-emeki sartzen gira biziaren beste ikasgai eta esperientzia batzuk gureganatzen ditugula, burasoetatik urrundu beharrean errebelatzeko lehen pausuak, lagunek inportantzia gehiago dutela familia baino. Lehen amodiozko ixtorioak, bihotza pil-pilean dugula, lehen kilikadurak... emozio berriak deskubritzen direla. Hots heldutasunaren lehen urratsak! Ikasketak egin ondoan lan...

Irakurri segida


Gurekin harremanetan sar




segurtasun kodea

Herria Euskal Astekaria - Jacques Laffitte, 11 - 64100 BAIONA | tel: 05 59 25 62 85 | Legezko oharrak | Diseinua eta programazioa: iF Diseinuak - 2016