Azalekoa | 2026ko Azaroaren 19a
Euskararen garaia da! Azaroaren 21ean, denak Baionara
Irati Esparza Guimon
Euskaraz bizitzeko eskubidea aldarrikatzeko, Baionako karrikak betetzera deitu du Euskal Konfederazioak azaroaren 21ean, larunbatez. “Euskararen garaia da” lelopean, manifestaldia 16:00etan abiatuko da Laugatik. Egun osoan, ipuinek, bertsoek, kantuek eta kontzertuek euskarari lekua eginen diote hirian. Euskaldunak eta euskara jakin gabe ere haren alde egin nahi dutenak gomitatuak dira mobilizaziora.
Aitortzatik eskubideetara
Lau aldarrikapen nagusi eramanen ditu euskalgintzak karrikara. Lehenik, euskararen koofizialtasuna Ipar Euskal Herrian, frantsesaren ber heineko lekua ukan dezan eta hiztunen eskubideak aitortuak izan daitezen. Bigarrenik, Frantziako Konstituzioaren 2. artikulua aldatzea eskatuko dute, frantsesaren aitortzak bertze hizkuntzen garapena ez dezan trabatu. Hirugarrenik, hizkuntza gutxituen aldeko lege ausart bat nahi dute, euskarari babes juridikoa eta eskubide zehatzak emateko. Azkenik, hemengo erakundeei hizkuntza politika eraginkorra galdeginen diete, bide orri argia eta helburu zenbakituak dituen biziberritze plan integral baten bidez.
Azken asteetako gertakariek eskakizun horien premia azpimarratu dute. Euskarari tokiko hizkuntza gisa aitortza egin dioten Herriko Etxeen deliberamenduen kontra prefetak ezarritako helegiteek kezka sortu dute. Haren jarreraz arranguraturik, 88 auzapezek eta lau parlamentarik bilkura eskatu diote. Euskaraz ikasi ondotik azterketak hizkuntza berean pasatzeko trabak eta auzitegietan euskaraz mintzatzeko zailtasunak ere salatzen ditu euskalgintzak.
Deialdiak sostengu zabala bildu du: berrehun elkartek baino gehiagok bat egin dute mobilizazioarekin. Azaroaren 13an, 300 hautetsik baino gehiagok ere koofizialtasunaren aldeko engaiamendua agertu dute, eta manifestatzera deitu. Joera politiko desberdinetako ordezkariek bat egin dute euskararen geroa segurtatzeko eskakizunarekin. Hiztun berriak sortzea, transmisioa indartzea eta eguneroko arlo guzietan euskaraz bizitzeko baldintzak bermatzea dira aldarrikapenen muina.
Antolatzaileentzat, larunbateko hitzorduak ez du kanpainaren bukaera izan behar. Bildu den atxikimendua karrikan erakutsi eta erabaki politikoetan eragin nahi dute, euskararen gaia berriz eztabaida publikoaren erdigunean ezartzeko.
Goizetik gauera euskaraz
Eguna Elkar liburu-dendan hasiko da haurrentzako euskarazko ipuin kondaketarekin (10:30). Pankarta tailerra ere proposatuko dute Züzülü gunean, manifara horiekin joateko (11:00). Tenore berean, On! Bilgunean haurren xokoa idekiko dute, 15:30 arte. Familiek ere manifestaldiaren aitzineko egitarauaz gozatzeko parada ukanen dute.
Patxi Iriart, Elixabet Etxandi eta Ramuntxo Cristy bertsolariak ariko dira Biltxokon (12:00). Ondotik, Bulego taldeak kontzertu akustikoa emanen du Kalostrape ostatuan (12:30). Baionan Kantuzeko kideek “Biltxokon kantuz” hitzordua animatuko dute, manifestaldira joan aitzin elkarrekin kantatzeko (14:30).
Laugatik abiatuko den segizioa joaldunek idekiko dute. Orotara 35 eta 40 artean izanen dira, Amikuzeko, Hazparneko, Errobiko, Bidasoako, Orai Bateko eta Lurraren Hotsa elkarteko joaldunak bildurik.
Manifestaldiaren ondotik, Euskararen besta iraganen da Jacques Portes plazan (18:00). Dizkobolo elektro txarangak girotuko du arratsa, eta taloak eta edariak izanen dira bertan. Gaua luzatzeko, Zizpa gaztetxean segituko du bestak, after batekin, Lulu smack errezibituz (21:00). Euskararen aldeko aldarrikapenari, egun osoan hizkuntza elkarrekin bizitzeko aukera gehituko zaio. Egunaren antolaketan laguntzeko, laguntzaile bila dabiltza antolatzaileak; esku bat eman nahi dutenek Euskal Konfederazioarekin harremanetan sar daitezke.







