Ba ote dakixu? | 2021eko Otsailaren 18a

Henrike IV.a, bi erresumetako erregea (2/4)

Gilen Bacho

Barthélémy sainduko gaua, 1572ko agorrilaren 24an.
BarthAlAmy%20sainduko%20gaua_%201572ko%20agorrilaren%2024an.

1572ko agorrilaren 18an, Parisen,Notre-Dame katedralean,beren amek programatua zutenbezala, Henrike eta Valois-koMargarita (“Margot” erregina)ezkondu ziren. Segurki, historiaguziko ezkontza konplikatuena.Henrike protestante baitzen, esposenbaimena kanpoan, katedralarenaitzinean,errezebituaizan zen. Baimenaren ondotik,bi esposak katedralera sartuziren baina Henrike direktoki saihetsekoatetik jalgi zen. Bakarrikmeza bukatu eta, elizan berrizsartu zen bere emazte berriarekinkatedraletik jalgitzeko.Hori ikusiz,paristarren haserrea gaindituzen (jada anitz ezkontza horrenkontra ziren). Noble protestanteanitz Pariserat jin ziren gertakarihorrentzat. Orduan, alderdi katolikoarenburuzagiek, Guisekodukearen inguruan, okasioneabaliatu zuten. Barthélémy saindukogauen, 1572ko agorrilaren24an, Xarles IX.aren zaintzaileekColignyko amirala, protestanteenburuzagi bat, hil zuten, Guisekodukearen presentzian.

Protestanteenmasakrea gau guzianeta egun batzuz iraganen zen,3.000 biktimarekin. Henrike, bereodolaren printze estatuarengatik,masakreari eskapatu zen, bainaFrantziako gortean preso zeneta katolizismoari konbertitu zen.Nafarroako erregea odolezkoprintzeazen, egia, baina sustut,Xarles IX.aren hiltzeaz geroztik,1574an, bigarrena Frantziako tronuarensegida ordenan. PremuaAlençon-eko François zen, erregeberriaren, Henrike III.a, anaia.1575ean, Nafarroako Henrike(“Navarre” deitua zen) erregearenanaiarekin aliatu zen erregearenkontra, “Malcontents”-eko konjurazioan.Nafarroako erregeak etaAlençon-eko François-k gortetikihes egin zuten eta beren armadakbildu zituzten, noble anitzen sustenguarekin.Erregeak behar zuennegoziatu. 1576ko maiatzean,Beaulieuko ediktua sinatua zen.Alençon-eko François, Anjoukodukea bilakatu zen eta diru anitzirabazi zituen. Sustut, kultuen libertateaprotestanteentzat promulgatuazen eta Barthélémy saindugaueko biktimak beren eskubideosoz birjabetuak ziren. NafarroakoHenrikek bere helburuaklortu zituen.

1576an, bere lurretansartu zen, eta bere gortea Neracekogazteluan instalatu zuen.Erlisionez berriz kanbiatu zueneta protestanteen buruzagia berrizbilakatu. Baina, ez zuen berekusiaren, Condéko printzea, kartsutasunaerlisio mailan. 1577an,Condéko printzeak erlisionegerlak berpiztu zituelarik, NafarroakoHenrikek sustengatu zuenbaina neurriz. Ez zituen Frantziakoerregearekin harremanakosoki moztu nahi. Horretako, jadamomentu honetan, protestanteanitzek Nafarroako erregea mesfidantzarekinikusten zuten (preseskihorrengatik Biarnotik urrunegoiten zen).

Frantziako tronuaren premua

1578ko urritik 1579ko maiatza arte, ama erregina,Medicis-eko Katarina,Neracenegon zenNafarroakoerregearekinnegoziatzeko(Nerac-eko tratatuasinatuzen 1579kootsailean).Va l o i s - k oMargaritarekin, bere neska etaHenrikeren emaztea, jin zen bienarteko harremanak hobetzeko.Baina, Nafarroako Henrikek bereindependentzia Frantziako erregearenaldera begiratu zuen eta1580an, erlisione gerla berriz piztuzelarik (7. erlisione gerla zen!),armak berriz hartu zituen armadaprotestantearen buruzagi gisaeta, kuraia handia erakutsiz, beretropen buruan, Cahors hiria hartuzuen.

Bere ospea, militar mailan,gero eta handiagoa zen. Gainera,bere gizatasuna azpimarratuaizan zen katolikoen masakrearenkontra altxatu zelarik. Azkenean,1581ean, Fleix-eko bakeak Cahors-eko katolikoeri berriz emanzuen (beste hiri batzuren kontraprotestanteentzat). Joankor bakebat instalatua zen baina, 1584koekainaren 10ean, Anjouko dukea,Frantziako erregearen anaia etapremua, zendu zen. NafarroakoHenrike, protestanteen buruzagia,Frantziako tronuaren premuabilakatu zen. Katoliko anitzek ezinzuten hori onartu. Erlisione gerlakberpiztuko ziren.


Email Buffer Facebook Google Twitter Pinterest LinkedIn Digg StumbleUpon Tumblr

3581. zbk

Azalekoa | 2021/02/18

Maskaradarik ez… pastorala agian, bai!

AS

Maskaradarik%20eza€%20pastorala%20agian_%20bai!

Ihaute aroanmaskaradarik ez,aurten...

Covid-19 koronabirus planetakbadüke segür minikeginik bazterretan eta sailgüzietan!... Gure Eüskal Herrihontako kültüra alorrean erebere herexa gaixtoa ützirendü, zeren eta igaran urtekoüdan agitzekoa zen Pettarrekobost herriren arteko Abdelkadertrajeria ezeztatzerabehartürik izan ondoan, maskaradarikere ez beita izanenaurten, ihaute aroan pürü...Ezi, aurtenko negü-bedatseanZüberoako plazaz plazajelkitzekoakziren bi maskaradenezeztatzera behartürikizan dira, alde batetik Barkoxenplantatzekoakzirenaketa Atharratze-Sorholüze etaAloze-Ziboze-Onizegaineherrietako gazteek algarrekinemaitekoak zirenak, bestetik.Bi maskarada egitekoak zirenbai, hau ideia honak denik eznizalarik sobera segür... eüskararenegünoroztako mintzamenabeti eta gibelago ariden Züberoa batetan! Bena,zer nahi den, eztabada hauantzü baratüko da, aurtenkopürü, maskaradarik ez beitaizanen, ihaute aroan ja. Igaranurtean ere, Covid-19 planetatzar horrek,...

Irakurri segida


Gurekin harremanetan sar




segurtasun kodea

Herria Euskal Astekaria - Jacques Laffitte, 11 - 64100 BAIONA | tel: 05 59 25 62 85 | Legezko oharrak | Diseinua eta programazioa: iF Diseinuak - 2016