Gogoa hazi | 2017ko Ekainaren 08a
TIKKA ETA...
Mandio
Azkaindar talde bat ibili berria da Nepaleko mendietan zehar, trek bat eginez, zoragarria bezain aberatsa, Tibeteko muga hunkitzen duen Tsum haranean gaindi, Tamang populuaren bizitoki harrigarrietan barna.
Azkaindar talde bat ibili berria da Nepaleko mendietan zehar, trek bat eginez, zoragarria bezain aberatsa, Tibeteko muga hunkitzen duen Tsum haranean gaindi, Tamang populuaren bizitoki harrigarrietan barna. Irri eta jestuez kanpo harreman guti genuen jendearekin. Miresgarria zirudien ba! Huna zer zion, frantsesez, Tamang gida gazte hunek; azaldu zigun tenplu guzietan (eta bere zakuan) aurkitzen den marrazkiaren erran nahia. Bere hitzak: "Denek daukate hirugarren begia. Horrek digu ematen clairvoyance edo buruargitasun famatua. Esposatzeko adina datorrenean, buraso, lagun, aitatxi... holako jende batek ezartzen digu tikka*. Horrek erran nahi du: Orai erantzule zare, familiatzeko eta gizarteratzeko ardura hartzen ahal duzu! Eman dizugun tikka horrek irekidura bat eraginen du zure baitan.
À¢'€'"Hori da budisten munduan? Jakesek.
À¢'€'"Bietan. Hinduistak tikka gorria erabiliko du, errizari bermiloi gorri bizia nahasiko baitio. Budistak, aldiz, (ez denek haatik) ez dio deus nahasten. Guk, Tamang populukoa naiz, kolore xuria baizik ez dugu erabiltzen; erraten da normalki hala behar dela, hori baita garbitasunaren kolorea. Egia erran sudurra ez da arras hola ez? Hori da gehiago galdea edo galderazko puntua. Bai eta ere bat zifra Nepaleraz. Budistak dio: munduan gaindi gauza pilla bat badago zatiketa bideratzeko, zatituak gare kasten arabera, sexua edo herriaren arabera, bainan gure bizia gure sufrikario, pena, berdina da; Europar, Afrikar, maskulino, femenino, ttiki edo handi izan, sentitzen dugun sufrikarioa, pena berdina da. Hori, gizakia edo jendakia bat delako.
Zendako galderazko puntu hori? Galdeak egin behar baitira atzartzeko edo ernatzeko. Budak hori egin du galdeak sortu eta gogoan ibili, gogatu luzaz, eta gero ernaturik zegoen... Hori egin behar da, ez? Trebatu...
(Gautama 6 urtez egon zen gogoeta egiten, argialdiz argialdi, Buda À¢'€'"ernatua, iratzarria- izan aitzin.)Bertze solas hauek Katmanduko bertze gida baten ahotik:
Lurra bat da, hatsa bat.
Ipar, hego, ekialde, mendebaldekostertza bat.
Jendaki-arima bat,
Izatearen helburua bat.
Bizia harmoniatsuago da
denak bakoitza garelarik.
Zamariek alaitzen zituzten gure arratsak Resham À¯'¬'riri* beren kantu loriagarriarekin. Huna zer bilakatu den euskaraz:
Munduan gaindi,
eskua zabal, jendea jende,
munduan gaindi.
Bazter eder, arte berezi,
sinesmen harrigarri!
Lan ta lan,
bizi gurpila itzuli ta itzuli!
Nik oinak zure lurrean
ta zuk, zureak nerean!
Ulertu eta batean onera Bizia!
*Ttitta. * youtube.com









