Mundu zabalean | 2023ko Martxoaren 16a

Gobernuz Kanpoko Erakundea animalia trafikatzaileen kontra

Hamarkadetan zehar, animalien trafikoak Afrikan iragan dira, duen biodibertsitate aberatsak gutiziak sortzen ditu. 1970 eta 1980ko hamarkadetan herrialde anitzetan hedatu zen, batez ere elefanteen bolia eta errinozeroen adarrak arrakastatsuak ziren. Boliaren prezioa 2000. hamarkadan emendatzen hazi zen. Azken 5 urtetan apaldu da, Gabonen borondateari esker eta Txinan komertzio ilegala bihurtu delako.

Baina azken urte hauetan, gero eta galde gehiago bada, bereziki preziatuak diren...

Mundu zabalean | 2023ko Martxoaren 16a

"Europako baratzeak" ibaia agortzen

Espainian, Tajo ibaia agortzen ari da, Europan banatuak diren barazki gehienak hor landatuak dira. Biziki gune eguzkitsua da, idorrak diren lurralde horiek "Europako baratzea" bihurtu dira, urre urdinaren ponpaketa masiboari esker.

Garai batean toki horretan itsasontziak flotatzen ziren, gaur-egun belar zakarrek gaina hartua dute. Hobendun bakarra laborantza intentsiboa, Tajo xurgatzen duena, iberiar penintsulako ibairik luzeena da. Urtero bi hodi erraldoiek milioika litro ur ponpatzen...

Mundu zabalean | 2023ko Martxoaren 09a

Urrezko bisak eta espekulazioa

Portugalen kanpoko dirudunen etorrarazteko, 2012an plantan ezarria izan zen urrezko bisa edo onarpen zigiluen sistema geldiarazi nahi da, behin betikoz, sortu duen etxebizitzen inguruko espekulazio bortitzagatik. Bizitegietako prezioen inflazioan kanpotik etorri aberatsen eragina handia da beste toki anitzetan: Ipar Euskal Herrian bezala Korsikan, Bretainian, Alpeetan edo kostalde gehienetan.

Jende anitzentzat bizi ezina sortzen duen egoera horri buru egiteko proposamen berriak hasiak...

Mundu zabalean | 2023ko Martxoaren 02a

Emazteak borrokan, bizia lanjerrean ezarriz

Martxoaren 8an Emazteen Eskubideen Nazioarteko Eguna da. Munduan zehar diren gerla eta gatazken ondorioak gehienetan emazteek dituzte pairatzen. Lurralde batzuetan beren bizia arriskuan ezarriz, beren eskubideak urratuak direlako.

Mundu zabalean | 2023ko Otsailaren 23a

Monsantoren diruaren lege basa

Joan den hilabete hondarrean, urtarrilaren 30ean, Paul François Charenteko laboraria bere etxean basaki erasotua izan da. Hiru ezezagunek dute estekatu eta jo, telebistan sobera agertzen zela erranez. Aitzineko hilabetean, Lasso belar pozoiarekin kutsatua eta eritu zen, Lyoneko auzitegiak Monsanto multinazionala kondenatu zuen Paul François laborariari amanda baten pagatzera. Amerikan, joan den urtean izan den Monsantoren kontrako auzi erabaki bati oihartzuna egiten zaion beste kondena bat. Bain

Mundu zabalean | 2023ko Otsailaren 16a

Tibeteko goi-ordokiko hormaguneak arriskuan

Tibeteko "Qinghai-Tibet" goi-ordokian hainbat glaziar eta laku daude. Asiako ibai handienen iturburua da eta 2 miliar pertsonari edateko ura hornitzen du.

"Qinghai-Tibet" goi-ordokian kontrolatuak diren 132 lakuetatik, azken 40 urte hauetan bostetatik lauri izotz estalkiaren iraupena murriztu zaie.

Zoritxarrez, tenperatura goratzearen ondorioz hormaguneak urtzen ari dira, ur eskasak populazioan krisi handia eragin lezake. Hots, munduko biztanleriaren laurdenaren etorkizuna,...