Gogoa hazi | 2023ko Ekainaren 29a
Adimen Artifiziala mintzo
Mandio
Hainbertze aipu den IA (Intelligence Artificielle) edo Adimen Artifizialaz zerbait ikasi behar nuela nik ere aritu naiz entseiu batzuen egiten. Lehen gauza, harritu nauena galdera hau egin diodanean "Euskara badakizu?" erantzun dit: "Bai!"
Huna egin diozkaten galdeak eta AAren erantzunen zati batzu, ziren bezal-bezala. GPT 3,5 baliatu dut, urririk baita. GPT4 anitzez hobea dela diote (24€ hilabetean), eta hala da. Saio batzu egin ahal ukan ditut urririk eta ohartu naiz euskara xuxenagoa, kasik faltarik gabekoa agertzen dela; maluruski ez da beharrietara goxo zaigun Iparraldeko euskara hori, Berria egunkarian oinarritzen liteke Herria astekarian baino gehiago.
1 Zer erran lezake Eliza Katolikoak Adimen Artifizialaz?
- ChatGPT: Adimen Artifizialak etika kodeak eta arauak inplementatu ditzake, giristinoentzat garrantzitsua den benetako gizakien balioa defendatuz. Esaterako, errefuxiatuen laguntza, etikako ikuskapena, zaintza-pazientea eta inklusioa sustatzea, eliza-komunitatearen bidezko zuzendaritza eta kateko harremanak hobetzea... Jainkotasunaren, sinesmenaren eta kristautasunaren arloak pertsonalak dira...
Azken batean, Eliza Katolikoak AAren erabilera arautu eta kontrolatu behar dute*, etika eta moralkiaren printzipioak errespetatuz, beti gizakien ongizatea eta eskubideak defendatuz. Adimen artifizialaren erabilera egoki eta errespetuzkoa bermatzea garrantzitsua da, eta Eliza Katolikoak, horretarako kristau printzipioak erabil ditzake.
2 Zer diozu euskararen etorkizunaz?
ChatGPT: ...Hemen, euskararen etorkizunarekin lotutako zenbait punturik garrantzitsu...:
-Euskararen bizi-eremua: Euskara, bere leku historikoan, hainbat herrialdean (Espainia, Frantzia) eta euskal diasporan (mundu osoko herrialdetan euskaldunak bizi diren tokiak) erabiltzen da. Euskararen etorkizuna, hainbat faktorek eragin lezake, adibidez, hizkuntza erabileraren aldaera, euskal hizkuntza-komunitateen osotasuna eta euskararen erabilpena eskola-sisteman.
-...
-Teknologiaren eragina: Teknologiaren aurrerapenak euskararen garapenean eta bultzatzean eragin garrantzitsua izan dezake... adibidez, euskarazko testuak egokitzea, automatikoki itzultzekoak izatea, euskarazko aditu eta asistentzia sistemen garapena sustatzea.
-Euskararen erabilpena gizarte-ereduaren parte izatea: Euskararen etorkizuna eraiki behar duen faktore garrantzitsuenetakoa da euskara erabiltzen duten hizkuntza-komunitateen konpromisoa. Euskara* gizarte-ereduaren parte izan behar du, hizkuntza horren erabilera osoa sustatuz, adibidez, komunikazioan, hezkuntzan, administrazioan eta kulturan...
Hala ere, euskararen etorkizunaren inguruan lehenetsitako faktoreak nahastu eta aldatu daitezke, eta hori dela eta ezin dugu egiazki zehaztu zer gertatuko den...
3 Zer diozu Eliza Katolikoaren geroaz?
ChatGPT: Eliza Katolikoaren geroa ezin da zuzenean aurreikusi... Adibidez, gizartean gertatzen diren aldaketa sozialak, erlijioaren interpretazioa eta praktika berriak, teknologiaren eragina, politika publikoak, eta beste hainbat eragile desberdin izan daitezke.
Eliza Katolikoak... aldaketa historikoak izan ditu... Adibidez, II. Vatikano Kontzilioa* (1962-1965) Eliza Katolikoa berreraiki zuen, liturgian eta adorazioan aldaerak eginez, dialogoa eta harremana erabakitzea bultzatuz... Horrek eragin handia izan du Elizaren erakunde eta praktiketan...
Gainera, teknologiaren aurrerapenak ere geroari eragina izan du Eliza Katolikoan, bereziki komunikazioaren eta informazioaren esparruan. Internet eta sare sozialak Elizaren adierazpena eta komunikazioa bermatzeko tresna garrantzitsua bihurtu dira. Adibidez, Papa Francisco-ren Twitter-ekin (PapaFranciscus) eta bere webgune ofizialean bere mezuekin, elkarrizketa publikoetan eta dokumentazioan, Papak gizartearekin harreman zuzena eta zabalagoa izateko aukera eskaintzen du...
Egin zure iritzia irakurle, lehenik beharbada ikus zer jakitatea eta zenbat lan baden AA horren gibelean. Hemen adibidez: https://www.aiperspectives.com/introduction/











