Ba ote dakixu? | 2025eko Irailaren 04a
Duela 80 urte, 1945eko irailaren 2an, USS Missouri itsasontzian, Tokioko arradan, Mac Arthur amerikar jeneralaren aitzinean Japoniar inperioak armak utzi zituen eta kapitulazioa sinatu, 2. mundu gerlari amaiera emanez. Europatik, usu pentsatzen dugu 2. mundu gerla 1945eko maiatzaren 8an bukatu zela, alemaniar kapitulazioarekin, baina hori bakarrik Europarentzat egia da, gerla segitu baitzen, hilabete zenbaitez oraino, Asian eta Pazifikoan.
Ba ote dakixu? | 2025eko Agorrilaren 07a
Benigno Caceres-ek erran bezala, “bidaiaren ideia, etxetik jalgitzea, (...) ez zen pentsatzen ere.” Baina, Fronte Popularrak “opor-ordaindu txartela” sorrarazi zuelarik, langileen pentsamoldea kanbiatu zen: “Bat-batean, lekuz aldatzearen ahala ukan dute. Zer egin duten? Haien “ametsetatik hurbiltzera” entseatu dira. Zein izan zitekeen Tolosan edo Lyonen bizi zen langile baten ametsa? Itsasoaren ikustera joatea.”
Ba ote dakixu? | 2025eko Uztailaren 31a
1936a, Frantziako historia sozialean egona den urtea da. Udaberrian, Fronte Popularrak Parlamentuko hauteskundeak irabazi zituen. Ezkerreko hiru alderdiak, erradikalak (zentrotik hurbilak zirenak), sozialistak eta komunistak, Fronte Popular koalizioan elkartu ziren. “Ogi, Bake, Libertate” lemapean, Fronte Popularraren programa moderatua zen. Faxismoari buru egitea eta demokrazia liberala defendatzea ziren helburu nagusiak. Baina, ezker alderdien batasunak eta garaipenak langileei esperantza hand
Ba ote dakixu? | 2025eko Uztailaren 24a
Uda heldu zaigu eta harekin batera oporrak. Claude Goguel INSEE-ko administratzaileak idatzi zuen bezala, 1967an, frantses langileentzat, “urtea bi denboraldi desberdinetan zatikatzen da: bakantzen igurikatzea eta bakantzak”. Udan, oporren hartzea naturala iduri zaigu egun (bidaiatuz edo ez) baina luzaz ez zen hola izan. XX. mende hastapena arte, aberatsek bakarrik (burgesek eta nobleek) denbora eta dirua bazuten bakantzetara joateko (Normandiako kostaldera partikularki). Bidaiatzea klase pribil
Ba ote dakixu? | 2025eko Uztailaren 17a
Luzaz, Elizarentzat, erregimen politiko “naturala”, beharrezkoa zena gizartea antolatzeko eta ordena begiratzeko, monarkia zen, partikulazki “Jainko eskubideko etorkizko monarkia”. Frantzian, Erregea “Jainkoaren lotinanta zen lurrean” baina iraultzak ordena hori hautsi zuen eta, III. Errepublikako egoeran sustut, Eliza eta Estatuaren arteko harremanak txartu ziren (1877an, Gambettak “klerikalismoa zela etsaia” erran zuen). Baina Leon XIII.ak Elizaren posizioa, Errepublikari buruz, kanbiatu zuen.
Ba ote dakixu? | 2025eko Uztailaren 10a
1860ko hamarkadan, frantses tropek aita sainduaren estatuak babestu zituzten, baina 1870an, frantsesek Prusiaren kontra galdu zutelarik eta Napoleon III.a erori zelarik, Italiako erregearen (Victor-Emmanuel II.a) tropak Erroman sartu ziren. Aita sainduaren estatuek ez zuten gehiago existentziarik (Elizak, Leon XIII.a aita sainduarekin, errealitate hori 1900ean bakarrik ezagutu bazuen ere). Erroma italiar erresumaren hiriburua bihurtu zen eta Pie IX.a Vatikanoan aterpetu zen, non “preso” bat beza
Herria Euskal Astekaria - Landagoien - 875, Landagoieneko errepidea - 64480 UZTARITZE [Lapurdi] | tel: 05 59 25 62 85 | herria.astekaria@gmail.com
Legezko oharrak | Diseinua eta programazioa: iF Diseinuak - 2016